طوفانهای گرمایی در اروپا رخ میدهد و دماهای بالای ۳۶ درجه سانتیگراد شگفتانگیز است. تحقیقات علمی در حال بررسی تأثیر این گرما بر عملکرد مغز و رفتار انسان است.
گرما و مغز: رابطهای پیچیده
در هفته گذشته، لندن با دمایی که به ۳۶.۱ درجه سلسیوس رسیده بود، به شدت تحت تأثیر طوفان گرمایی غرب اروپا قرار گرفت. این دما، بالاترین ریکاردهٔ تاریخی ماه ژوئن در بریتانیا بود و در حالی که اپلیکیشنهای هواشناسی احساس گرمایی شبیه ۳۹ درجه سلسیوس گزارش میکردند، واقعیت نشان داد که بدن انسان در مواجهه با این شرایط، به سرعت بهدنبال راهحلهای خنککننده میگردد. مطالعات اخیر نشان میدهد که این گرما میتواند بهصورت مستقیم بر مغز تأثیر بگذارد؛ از جمله اختلال در تمرکز، کاهش حافظه کوتاهمدت و حتی تغییر در وضعیت خلقی.
آیندهپژوهان: چرا مغز در گرما دچار اختلال میشود؟
تحقیقات در حال بررسی این است که چگونه گرما باعث تغییر در جریان خون مغزی، اختلال در تعادل هورمونها و افزایش فعالیتهای عصبی میشود. یکی از فرضیات مطرح است که گرما باعث کاهش حجم خون در مغز میشود و در نتیجه، مغز برای حفظ عملکرد خود، انرژی بیشتری مصرف میکند که باعث خستگی و کاهش توانایی شناختی میشود. همچنین، گرما میتواند باعث تخریب پروتئینهای مهم در سلولهای مغزی شود که به مرور زمان میتواند بر حافظه و یادگیری تأثیر بگذارد.
راهکارهای عملی برای مقابله با اثرات گرما بر مغز
اگرچه تحقیقات هنوز در مرحلهٔ اولیه است، اما میتوان با اتخاذ چند اقدام ساده، اثرات منفی گرما را کاهش داد. از جمله توصیههای علمی میتوان به مصرف مایعات کافی، استفاده از سرنخهای خنککننده مانند دستمال مرطوب، و انتخاب زمانهای روز که گاهی اوقات گرما کمتر است، اشاره کرد. همچنین، استفاده از محیطهای خنک و تهویه مناسب در محل کار یا خانه میتواند به حفظ تمرکز و کارایی مغز کمک کند.
چالشهای پیش رو و ضرورت تحقیقات بیشتر
با توجه به روند افزایش دماهای جهانی و احتمال وقوع طوفانهای گرمایی فراوانتر، درک دقیقتر از تأثیرات گرما بر مغز نه تنها برای سلامت فردی بلکه برای بهبود راهکارهای عمومی در برابر تغییرات اقلیمی ضروری است. پژوهشگران از سراسر جهان در حال کار بر روی مدلهای پیشبینی و راهکارهای پیشگیرانه برای کاهش اثرات این گرماهای شدید بر انسان هستند.
منبع: MIT Technology Review
